Những bài văn hay lớp 12

Phân tích tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu

Đề bài: Phân tích tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu

Bài làm

Nguyễn Minh Châu là một trong những nhà văn nổi tiếng trên văn đàn Việt Nam hiện đại. Ông là nhà văn luôn hướng ngòi bút của mình tới các vấn đề liên quan đến đời sống thế sự. Các tác phẩm của ông đều mang cảm quan về văn học, văn chương sâu sắc. Chiếc thuyền ngoài xa là một trong những tác phẩm tiêu biểu của ông, câu chuyện về bức tranh thiên nhiên như tuyệt tác và câu chuyện về cuộc đời người đàn bà hàng chài đem đến cho người đọc những chiêm nghiệm sâu sắc về cuộc đời và con người.

Tác phẩm mang cảm hướng thế sự với những vấn đề đạo đức và triết lí nhân sinh cao cả, thể hiện một thông điệp mới mẻ, là sự chiêm nghiệm sâu sắc hơn của Nguyễn Minh Châu về cuộc đời, về con người, thể hiện cái nhìn đa diện, thể hiện những day dứt, trăn trở của ông về hành trình đi tìm hạnh phúc và hoàn thiện nhân cách của con người.

Tác phẩm có mạch nguồn cảm xúc từ những phát hiện của nghệ sĩ Phùng đó là một cảnh đắt trời cho. Cảnh tuyệt đẹp, một bức họa kỳ diệu mà thiên nhiên ban tặng cho con người. Đó là một khoảnh khắc thật hiếm hoi. Phùng cho rằng đây là “cảnh đát trời cho” vì chưa bao giờ Phùng thấy cảnh đẹp như vậy, suốt cuộc đời làm nghệ thuật của mình. Vẻ đẹp thiên nhiên trước mắt nhân vật Phùng lúc đó được miêu tả là đẹp như một “bức tranh mực tàu” của một danh họa thời cổ, bức tranh thiên nhiên mang vẻ đẹp mĩ lệ, có màu sắc đường nét tươi mát và khoáng đạt của một vùng trời nước mênh mông nhưng vẫn mang hơi thở của cuộc sống. Tâm trạng của người nghệ sĩ thấy bối rối vô cùng, cảm tưởng trái tim như bị bóp nghẹn, thêm vào đó, sự xuất hiện của con người với tạo hình ngồi im phăng phắc như tượng khum khum….” Càng làm cho bức tranh sinh động có hồn, bố cục của bức tranh hài hòa, chặt chẽ. Con người luôn là đối tượng khám phá, là trung tâm của nghệ thuật làm cho bức tranh thêm đẹp và “toàn bích”. Bức tranh khiến cho người nghệ sĩ như được thanh lọc tâm hồn, khiến người nghệ sĩ như khám phá thấy cái chân lí của toàn thiện, khám phá thấy khoảnh khắc trong ngần của tâm hồn.

Xem thêm:  Trình bày quá trình phát triển và những thành tựu chủ yếu của văn học Việt Nam từ năm 1975 đến cuối thế kỉ XX

Sau sự khám phá về thiên nhiên, người nghệ sĩ lại tiếp tục phát hiện ra một câu chuyện khác. Đó là bức tranh đời sống của gia đình hàng chài. Một cảnh tượng bất ngờ khi có sự xuất hiện một người đàn bà xấu xí, mệt mỏi. Ngay sau đó là một người đàn ông to lớn, dữ dằn. Ông ta đánh đập người đàn bà một cách vô cùng thô bạo và dã man. Điều đó khiến nhân vật Phùng bất ngờ vô cùng “tất cả mọi việc đều xảy đến khiến tôi kinh ngạc đến mức trong mấy phút đầu, tôi cứ đứng há mồm ra mà nhìn”. Người nghệ sỹ như chết lặng, không tin vào những gì đang diễn ra. Vì anh không thể ngờ rằng đằng sau cái đẹp kì diệu của tạo hóa kia lại là một hiện phũ phàng đến vậy. Đằng sau cái đẹp tồn tại cái ác, cái xấu, cuộc đời này còn tồn tại nhiều mâu thuẫn và phức tạp. Nó chứa đựng bên trong nhiều nghịch lí và nghịch lí xuất hiện ngay ở nơi khó ngờ nhất. Bây giờ nghệ sĩ Phùng mới thấy thấm thía chiệm nghiệm rằng nghệ thuật, cái đẹp phải gắn liền với cuộc đời. Người nghệ sỹ không thể theo đuổi một nghệ thuật phù phiếm, xa rời thực tế mà nó phải gắn liền với cuộc sống đời thường nhất của của con người.

phan tich tac pham chiec thuyen ngoai xa cua nguyen minh chau - Phân tích tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu

Phân tích tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa

Người nghệ sĩ cảm thấy kinh ngạc vô cùng, thấy cảnh bất bình như vậy, lòng nhân vật Phùng như đứng trến đống lửa, bao nhiêu niềm mong muốn bấy giờ hiện hữu trong con tim, khối óc của anh chỉ là muốn lấy lại sự công bình cho người đàn bà. Chính bởi vậy câu chuyện được thêm diễn tiến với những phân đoạn của người đàn bà hàng chài ở tòa án huyện. Khi được Phùng bênh vực, Phùng khuyên bà hãy lên tòa án huyện để có sự can thiệp của pháp luận để đảm bảo sự công bằng. Lúc đầu bà có vẻ đồng ý, nhưng sau lại một mực từ chối. Đây là một người đàn bà vô danh, không tên, được tác giả gọi bằng một cái tên phiếm chỉ. Tuy không có tuổi cụ thể nhưng bà là người dân vùng biển chạc 40tuổi, thô kệch, rỗ mặt, lúc nào cũng xuất hiện với khuôn mặt mệt mỏi gơi ấn tượng về cuộc đời lam lũ, nhọc nhằn. Bà thầm lặng chịu đựng mọi đau đớn, khi bị chồng đánh “ không hề kêu một tiếng, không chống trả, cũng không tìm cách chạy trốn” vì suy nghĩ của bà trên con đường mưu sinh rất cần có một người đàn ông khỏe mạnh.

Xem thêm:  Tóm tắt truyện (đoạn trích) “Bắt sấu rừng U Minh Hạ” của nhà văn Sơn Nam

Khi đến tòa án huyện bà quyết định không bỏ ngường chồng vũ phu ấy vì theo bà thời con gái không được ai yêu thương vì mình quá xấu, người chồng ấy đã để ý đến bà. Người đàn bà làm nghề chài lưới, phải cần có chỗ dựa, biển có lúc sóng to gió lớn. Gia đình bà, bản thân bà có những phút giây thật hạnh phúc: vui nhất là khi được nhìn đàn con, chúng được ăn no, có lúc vợ chồng vui vẻ, hòa thuận. Ông trời sinh ra người đàn bà để nuôi con khôn lớn => Tình thương cũng nhơ nỗi đau, nỗi thấu hiểu lẽ đời đều không bao giờ được bộc lộ ra bên ngoài. Đó là biểu hiện của sự nhẫn nhục của người đàn bà giàu đức hi sinh, nhân hậu.

Người đàn bà xấu xí, thô kệch, không học hành nhưng lại cho ra được những lời lẽ thấu tình đạt lý đến thế, và chính bởi những giãi bày từ tận sâu trong đáy lòng của người đàn bà đó, cuối cùng Phùng hiểu ra, pháp luật không phải cái gì cũng có thể giải quyết, can thiệp bởi sự đời muôn hình muôn vẻ. Người nghệ sỹ muốn thấu hiểu phải biết chia sẻ, đồng cảm phải biết suy đoán chứ không phải nhìn cuộc đời bằng cái nhìn đơn giản. Nghệ thuật thì ở xa mà cuộc đời thì rất gần không nên vì nghệ thuật mà quên cuộc đời. Nghệ thuật chân chính luôn là cuộc đời và vì cuộc đời. Tác phẩm đã đặt ra mối quan hệ giữa nghệ thuật và cuộc sống.

Xem thêm:  Nghị luận xã hội về văn hóa cảm ơn

Câu chuyện về bức tranh thiên nhiên tươi đẹp, về chiếc thuyền ngoài xa cảnh ngộ của người đàn bà hàng chài đã nói lên mối quan hệ giữa nghệ thuật và đời sống. Cái hồn của bức tranh nghệ thuật nằm trong những vẻ đẹp rất đỗi bình dị của con người lam lũ vất vả trong cuộc sống thường nhật. Cái đẹp, cái nghệ thuật phải gần gũi với cuộc sống của con người.

Minh Tuệ