Những bài văn hay lớp 10

Phân tích bài thơ Độc tiểu thanh kí của Nguyễn Du

Đề bài: Phân tích bài thơ Độc tiểu thanh kí

Bài làm

Nguyễn Du là một trong những nhà thơ nổi tiếng bậc nhất của nền văn chương trung đại Việt Nam, ông được mệnh danh là đại thi hào của dân tộc Việt Nam với những tác phẩm mang dấu ấn cá nhân sâu sắc mang đậm chất hiện thực và tinh thần nhân đạo. Ông là một người có tư tưởng lớn, luôn hướng tiếng nói của mình về phía nhân dân, nhất là những con người có số phận bất hạnh, bị áp bức, bị chà đạp. Đặc biệt, ông cũng là một trong những nhà văn hiếm hoi rất trân trọng những người phụ nữ, điều này là không tưởng cho một người sống trong xã hội phong kiến thuần nhất như ông. Ngoài Thúy Kiều trong tác phẩm kinh điển Truyện Kiều, nàng Tiểu Thanh trong Độc Tiểu Thanh Kí cũng là một nhân vật tiêu biểu cho số phận những người phụ nữ trong thơ văn Nguyễn Du

Nguyễn Du là một nhà thơ có tấm lòng nhân đạo cao cả, hầu hết các bài thơ của ông, ngoài chất hiện thực, ngòi bút còn đưa đên những dư vị của tính nhân văn giữa con người và con người và những lời tố cáo trực diện những thế lực xấu xa độc ác đầy đọa con người, nhất là những con người hiền lành, lương thiện vào cảnh sống bế tắc không lối thoát. Một người phụ nữ như Tiểu Thanh cũng vậy, Nguyễn Du dành cho Tiểu Thanh nhiều tình cảm trân trọng.

Xem thêm:  Phân tích bài ca dao sau đây: Chim khôn kêu tiếng rảnh rang, Người khôn nói tiếng dịu dàng dễ nghe. Bóng trăng ngã lộn bóng tre, Chàng ơi đứng lại mà nghe em thề. Vườn đào, vườn mận, vườn lê, Con ong hút mật, con bướm kia ra ngoài. Chàng về nghĩ lại mà co

“Tây Hồ cảnh đẹp hóa gò hoang

Thổn thức bên song mảnh giấy tàn”

Hai câu thơ nói lên khung cảnh nơi căn nhà nhỏ mà nàng Tiểu Thanh từng sống. Tây Hồ là nơi vốn có phong cảnh hữu tình vậy mà giờ đầy lại trở nên hoang tàn đầy ám ảnh như vậy. Đã có một người con gái xinh đẹp, tài hoa từng sống và cho ra đời nhiều sáng tác mang đậm dấu ấn cá nhân. Nỗi cô đơn rợn ngợp trong tâm trí nàng, nỗi lòng lúc nào cũng không nguôi những thổn thức về những kí ức của cuộc đời đã qua. Nàng lưu dấu ấn qua những vần thơ, cuộc đời thật nàng thật lắm bể dâu khi tuổi đời còn quá trẻ đã phải ra đi trong những đớn đau, tuyệt vọng khi giới hạn của sự chịu đựng mà nàng có thể cam chịu đã không còn nữa. Hết thật rồi những hy vọng. Tuổi thanh xuân của một bông hoa xuân sắc vướng bụi trần, không những thế, còn bị sóng gió xô bồ đẩy đưa khiến bông hoa tan tác, không còn ra dáng hình tươi đẹp vốn có. Nỗi cô đơn cho phận đời lấy chồng nhưng làm lẽ, phần tình cũng phải sẻ chia, muốn yêu thương cũng phải cóp nhặt từng chút những hy vọng nhỏ bé. Cuộc đời của Tiểu Thanh cũng giống như pận đời của biết bao nhiêu thân phận của những người phụ nữ khác trong xã hội phong kiến, không được coi trọng xứng đáng. Không còn sức để chịu đựng, nàng ra đi để lại cho trần thế những người yêu thương nàng những tình cảm xót thương vô hạn

Xem thêm:  Thuyết minh về tác hại của rượu đối với đời sống của con người

“Son phấn có thần chôn vẫn hận

Văn chương không mệnh đốt còn vương”

phan tich bai tho doc tieu thanh ki cua nguyen du - Phân tích bài thơ Độc tiểu thanh kí của Nguyễn Du

Phân tích bài thơ Độc tiểu thanh kí

Son phấn là từ ẩn dụ chỉ tình cảnh của nàng Tiểu Thanh, một người tài hóa, nhan sắc cũng thuộc dạng “sắc nước hương trời” vậy mà không may mắn phải chịu cảnh sống bị khinh miệt, bị vùi dập không thương tiếc. Ngay cả những thứ của riêng nàng, văn thơ, chút tình nàng để lại cho đời nàng cũng bị người ta hóa thành hư vô, nàng đau đớn, chết mà lòng không được yên ổn. Tuy nhiên, những vần thơ nàng viết, dù có bị đốt thành tro bụi nhưng tài năng của nàng, vẫn được người đời công nhận, khâm phục tài năng và xót thương cho thân phận của nàng:

“Nỗi hờn kim cổ trời khôn hỏi

Cái án phong lưu khách tự mang”

Hai câu thơ như một câu hỏi, nhưng hỏi để mà càng thêm ai oán khi không ai thấu tỏ được tấm lòng của nàng. Cái chết oan uổng của nàng vẫn là một nỗi đau mà người đời cũng chỉ biết xót xa thay. Cái xã hội phong kiến coi trọng tiền bạc, vật chất, danh vọng đã bao che, dung túng cho cái xấu xa hủy hoại cái đẹp, cái thiên lương của những con người có tài năng, có phẩm hạnh cao đẹp như nàng Tiểu Thanh. Nguyễn Du cảm thông với nàng thương tiếc cho cuộc đời nàng, và tư nhiện lại mang dự cảm hoang mang:

Xem thêm:  Phân tích một bài ca dao mà em yêu thích

“Chẳng biết ba trăm năm lẻ nữa

Người đời ai khóc Tố Như chăng ?”

Nàng Tiểu Thanh sau 300 năm vẫn được người đời như ông Nguyễn Du thương tiếc, xót xa thay cho thân phận của nàng. Ông day dứt nghĩ cho số mệnh mình, liệu có được như nàng, hay mất đi rồi cũng thành cát bụi phù du. Câu hỏi mang đậm giá trị nhân đạo về cái suy tư của những số mệnh tài hoa trong xã hội. Đến bao giờ người ta mới không phải thở than cho những câu như “tài hoa mà bạc mệnh”

Bài thơ Độc Tiểu Thanh kí là một trong những bài thơ hay của Nguyễn Du viết về thân phận của những người phụ nữ trong xã hội phong kiến xưa. Không phải là tất cả nhưng con số nhân vật tiêu biểu thì rất nhiều và Tiểu Thanh cũng là một trong những nhân vật tiêu biểu. Nguyễn Du dành nhiều sự thương cảm cho cô, đồng thời có lời lên tiếng tố cáo đanh thép xã hội phong kiến bất công đã chà dạp, gây tổn thương sâu sắc đến họ.

Minh Anh