Những bài văn hay lớp 10

Cảm nhận của em về bài thơ Nhàn của Nguyễn Bình Khiêm

Đề bài: Cảm nhận của em về bài thơ Nhàn của Nguyễn Bình Khiêm

Bài làm

Nguyễn Bình Khiêm là trong những nhà thơ tài năng của nền văn chương trung đại của dân tộc ta. Là một người văn hay chữ tốt, lại có tài mưu lược, cả cuộc đời ông vương vấn mãi những tâm tư, những suy nghĩ về cuộc đời, thời cuộc. Luôn luôn lo lắng cho nhân dân và cuộc sống của dân tộc, sứ mệnh văn chương của ông cũng rất lớn lao, đó chính là dùng ngòi bút để làm vũ khí chống gian tà.

Là một người đã từng có bao nhiêu năm lao lực trong chốn quan trường, tuy nhiên bản tính vốn lãnh đạm, yêu thích những thú vui điền viên, dân giã, giản dị chính bởi vậy, từ quan về ở ẩn, ông chọn cho mình cái kết để hưởng thụ cuộc sống là ở những nơi này. Nhàn là một trong những bài thơ thể hiện cái tình ý đó của Nguyễn Bình Khiêm

         “Một mai, một cuốc, một cần câu

 Thơ thẩn dầu ai vui thú nào

Ta dại, ta tìm nơi vắng vẻ

             Người khôn, người đến chỗ lao xao

    Thu ăn măng trúc, đông ăn giá

Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao

 Rượu đến gốc cây, ta sẽ uống

     Nhìn xem phú quí, tựa chiêm bao

Bai thơ Nôm này được coi là bài thơ xuất sắc nhất, nổi tiếng nhất của Nguyễn Bình Khiêm thể hiện rõ quan niệm sống của tác giả. Mở đầu hai câu đề đã tạo ngay được bầu không khí của sự nhẹ nhàng, không khí thanh thuần, thư thái:

Xem thêm:  Vương Xương Linh với bài thơ “Khuê oán” (Nỗi oán của người phòng khuê)

   “Một mai một cuốc một cần câu

Thơ thẩn dầu ai vui thú nào”

Từ “một” nói về cái đơn của sự vật, sự việc. Cuộc sống lánh đời của tác giả không ngờ rằng lại là cuộc sống một mình. Từ bỏ cuộc sống nhung lụa, đầy tớ hầu hạ để về quê làm anh nông dân cũng ngày ngày cầm mai, cầm cuốc, cầm cần câu. Tuy nhiên, điều đó dấy lên một nỗi tò mò, liệu nhà thơ có thấy cô đơn không, có thực sự thấy vui và bằng lòng với sự đánh đổi này không thì câu thơ thứ hai như một lời hồi đáp xác đáng. Chính vậy, cũng vì đã phải sống trong cảnh bon chen chốn quan trường bấy lây nay mà trong thâm tâm nhà thơ, những cảm giác về sự thanh bình, lặng lẽ là đáng quý hơn cả. Cuộc sống ngoài xã hội sôi nổi, nhiều thú vui nhưng nó lại không khiến lòng người có những phút giây nhẹ nhàng, thanh thản. Những từ ngữ mang hàm nghĩa miêu tả những vật dụng quen thuộc của người dân lao động cho thấy cảnh sống vất vả nhưng lại thanh bình. Tác giả đang mang tâm trạng của môt kẻ sĩ đã vượt lên trên bao nỗi sầu tư của cuộc đời, thời cuộc để hướng đến cuộc đời của kẻ ẩn sĩ

“Ta dại, ta tìm nơi vắng vẻ

                 Người khôn, người đến chỗ lao xao”

Xem thêm:  Phân tích bài ca dao: Trên trời có đám mây xanh, Ở giữa mây trắng, xung quanh mây vàng. Ước gì anh lấy được nàng, Để anh mua gạch Bát Tràng về xây. Xây dọc rồi lại xây ngang, Xây hồ bán nguyệt cho nàng rửa chân

cam nhan cua em ve bai tho nhan cua nguyen binh khiem 1 - Cảm nhận của em về bài thơ Nhàn của Nguyễn Bình Khiêm

Cảm nhận về bài thơ Nhàn

Phép đối ý dai – khôn, nơi vắng vẻ – chốn lao xao là cách chơi chữ hay vô cùng. Con người ta thì cứ cố bon chen đến nơi phồn hoa đô thị để được ăn ngon, mặc đẹp, được hưởng thụ mọi thú vui ở chốn trần gian. Mà có được điều đó thì con người ta phải có tiền, có quyền lực. Ấy vậy mà cớ sao Nguyễn Bình Khiêm lại chịu buông bỏ và như vậy chẳng phải là dại, là quá dại hay sao. Tuy nhiên, những con người ấy có được cuộc sống đích thực, không vương víu bụi trần, được sống với tâm hồn thanh thản, vô ưu như ông hay không. Vậy thế nào là khôn mà thế nào là dai? Nguyễn Bình Khiêm là kiểu dại mà hóa khôn. Dại dại khôn khôn âu cũng từ tâm tính con người mà ra cả. Cái thói đời vẫn thế, mà miệng lưỡi thế gian thì cũng vẫn thế. Tuy nhiên, tuy cuộc sống thanh đạm nhưng Nguyễn Bình Khiêm vẫn cho thấy được sự cao ngạo của kẻ sĩ.

“Thu ăn măng trúc, đông ăn giá

Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao”

Cuộc sống nơi thôn dã của Nguyễn Bình Khiêm với nếp sinh hoạt trong cuộc sống phần nhiều là tự cũng tự cấp hay những sản vật đến từ thiên nhiên như măng trúc rồi giá…Toàn bộ những gì hiện hữu xung quanh đều toát lên những sự thanh nhàn, đạm bạc, gần gũi với thiên nhiên. Cuộc sống ẩn dật nhưng cũng là thú vui riêng cả. Nếu tâm hồn còn vương vấn chút bụi quan san, dù chỉ là một chút thôi thì cuộc sống trần ai này cũng chẳng là gì để đáng đánh đổi cả. Như Nguyễn Bình Khiêm, ông chọn cảnh sống ẩn dật, tuy còn nghèo khó về vật chất những tình cảm lại tràn trề

Xem thêm:  Anh (chị) hãy phân tích bài thơ Độc Tiểu Thanh ký của Nguyễn Du

“Rượu đến cội cây ta sẽ uống

       Nhìn xem phú quý tựa chiêm bao”

Những câu thơ thể hiện tư tưởng của tác giả, ông xem nhẹ cuộc sống xa hoa phú quý, coi đó là một giấc chiêm bao của đời người. Lối sống thanh cao, quy chuẩn về văn hóa, đạo đức, con người mới là lẽ sống mà ông muốn hướng đến. Một ông lão đã gần đi qua cả một kiếp đời. Sống và chứng kiến bao nhiêu cảnh đời, quen và tiếp xúc bao hạng người để có thể đủ biết thế nào là “dại”, mà thế nào là “khôn”.

Quan niệm sống của Nguyễn Bình Khiêm là quan niệm sống của riêng ông nhưng lại mang tư tưởng và thái độ tích cực, tư tưởng ấy không chỉ phù hợp với thời đại ông mà đến cả thời đại ngày nay, nó vẫn mang ý nghĩa thiết thực hơn cả.

Minh Tuệ